มะม่วงหาวมะนาวโห่ หรือที่มีชื่อทางการว่า Carissa carandas L

มะม่วงหาวมะนาวโห่ หรือที่มีชื่อทางการว่า Carissa carandas L เป็นนต้นไม้ขนาดใหญ่ที่มีลักษณะทรงพุ่มสูงประมาณ 3 – 5 เมตร ลำต้นมีแขนงที่เรียบง่ายและแหลมคม โดยนิยมปลูกเป็นทั้งไม้ประดับ และไม้ผล โดยเฉพาะในพื้นที่เขตร้อนและกึ่งเขตร้อน แต่ไม่ค่อยนิยมปลูกขายกันในเชิงพาณิชย์ ส่วนใหญ่แล้วจะพบเจอได้ทั่วไปในประเทศไทย อินเดีย และบังคลาเทศ โดยมีสรรพคุณอ้างอิงมากมายในด้านอาหารและยา การเจริญเติบโของมันขึ้นอยู่กับอุณภูมิเป็นหลัก โดยในช่วงเช้าควรจะมีอุณภูมิที่ไม่สูงเกินไป อยู่ที่ประมาณ 23 – 30 องศาเซลเซียส โดยมีขีดจำกัดที่จะทนต่อสภาพแวดล้อมได้ในอุณภูมิระดับที่ 16 – 34 องศาเซลเซียส แต่จะตายทันทีเมื่อมันอยู่ในสภาพแวดล้อมหนาวเย็นจัด หรือติดลบ -2 องศาเซลเซียส

หากปลูกตามธรรมชาติ พื้นที่ควรมีฝนตกประมาณ 1,000 – 1,400 มิลเมตรเป็นอย่างต่ำ ในค่าความกรดด่างนั้น ต้องใช้ดินที่มีความเป็นกลางที่มีค่า pH ไม่เกินหรือต่ำกว่า 6.5 – 8 หรือที่ยอมรับได้คือไม่เกิน 8.5 และมักจะมีดอกตลอดทั้งปี  โดยความสูงอาจของมันอาจถึง 4 เมตรได้ โดยปกติแล้วจะเก็บเกี่ยวผลผลิตได้เมื่อต้นมีอายุโตได้เต็มที่ประมาณ 125 วัน โดยผลจะเริ่มเปลี่ยนเป็นสีม่วง ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่เหมาะสมในการเก็บเกี่ยวที่สุด โดยผลของมันสามารถกินได้ทั้งสุก หรือไม่สุก มีรสชาติออกเปรี้ยว แต่จะออกเปรี้ยวหวานเมื่อสุกเต็มที่ สามารถรับประทานดิบหรือตุ๋นกับน้ำตาลได้ อย่างไรก็ตามมันยังสามารถทำไปทำผลิตภัณฑ์อาหารได้อีกหลากหลายนิด อย่างเชน แยม เยลลี่ พุดดิ่ง และอื่น ๆ ส่วนที่น่าสนใจก็คือการนำมาทำเป็นเครื่องดื่มทานกินในครอบครัว

ประโยชน์ในทางยาของมะม่วงหาวมะนาวโห่นั้น สามารถนำเอาใบมาต้มเป็นยาลดไข้ รักษาโรคท้องร่วง และอาการปวดหูได้ ส่วนรากของมัน ใช้ในบรรเทาอาการของคนที่เป็นโรคกระเพาะ หรือแทนยาถ่ายพยาธิ ด้วยที่ว่ามันประกอบไปด้วยสารต้านอนุมูลอิสระจำนวนมาก ซึ่งเจ้าสารนี้เป็นตัวสำคัญการกระตุ้นระบบภูมิคุ้มกัน ทำให้เรามีสุขภาพร่างกายที่แข็งแรง ห่างไกลจากโรคต่าง ๆ โดยเฉพาะโรคเบาหวาน โรคลมชัก โรคมะเร็ง อีกทั้งยังมีส่วนช่วยในการบำรุงหัวใจ นอกจากนี้รากของมันมักจะนำไปใช้ขับไล่แมลง หรือศัตรูพืชได้ผลดีเป็นอย่างมาก แถมในลำต้นมะม่วงหาวมะนาวโห่ยังมีน้ำยางสีขาวข้นเหนียวอีกด้วย ลำต้นของมันมีลักษณะเป็นไม้เนื้อแข้ง สามารถที่จะนำมาทำเป็นข้าวของเครื่องใช้ภายในบ้านได้สบาย ๆ แต่คงไม่ถึงกับขนาดเอามาสร้างเฟอร์นิเจอร์ชิ้นใหญ่ได้